لینک های کاربردی

خدمات گروه

اصول نگارش قرارداد کاری خوب چیست؟

نویسنده
تاریخ انتشار ۲۰ دی ماه ۱۴۰۲
زمان مطالعه 8 دقیقه

نگارش قرارداد کاری به عنوان یک سند حقوقی بسیار حیاتی است و اهمیت بسزایی در حفظ حقوق و واجبات هر دو طرف دارد. یک قرارداد کاری خوب نه تنها به حل اختلافات بلکه به تعیین نقاط قوت و ضعف قرارداد کمک می‌کند. متن قرارداد کاری خوب باید واضح، کامل، انصاف محور و قابل فهم برای هر دو طرف باشد. تدوین متنی که تمامی جوانب مهم را پوشش دهد و از ابهامات پیشگیری کند، از اهمیت خاصی برخوردار است. موسسه حقوقی بان یک موسسه معتبر و متخصص در حوزه تنظیم قرارداد و مشاوره حقوقی است که می‌توانید به صورت حضوری و تلفنی از خدمات مشاوره این موسسه در تنظیم قراردادهای حقوقی بهره‌مند شوید.

در این مقاله به بررسی ویژگی‌ها و موارد مهمی که در نگارش یک قرارداد کاری باید در نظر گرفته شوند، پرداخته خواهد شد.

قرارداد کار چیست؟

طبق ماده 7 قانون کار، فرم قرارداد کار یک تعهد حقوقی بین کارفرما و نیروی کار می‌باشد. قرارداد کار نوعی توافق بین کارگر و کارفرما است که شرایط همکاری را تعیین می‌کند. این قرارداد ممکن است به صورت کتبی یا شفاهی منعقد شود و تعهدات کارگر در انجام کار و دریافت دستمزد را تضمین می‌کند. انواع مختلفی از قراردادهای کاری وجود دارد، از جمله دائمی، موقت، تمام وقت، پاره وقت، ساعتی و معین. انواع قراردادها براساس شرایط و نیازهای هر دو طرف ایجاد می‌شوند. با توجه به انعطاف پذیری و کاربرد گسترده‌ای که دارند، قراردادهای کاری یکی از رایج‌ترین ابزارهای حقوقی در زمینه استخدام و کاریابی محسوب می‌شوند.

انواع قرارداد کاری

قرارداد کار در برخی نمونه‌ها می‌تواند یک ارتباط کاملاً دوطرفه باشد. کارفرما و کارمندان با انعقاد این قرارداد، رابطه کاری سالم‌تر و ایمن‌تری را تجربه می‌کنند.

دو نوع کلی قرارداد دولتی و خصوصی برای قرارداد کار تعریف می‌شود. تمامی قراردادهای دولتی و خصوصی زیر نظر بخش کارگزینی آماده‌سازی خواهند شد. از این نظر، قراردادهای خصوصی از نظر مدت و زمان انجام کار به دو دسته کلی تقسیم بندی خواهند شد. قراردادهای موقت و غیرموقت نمونه‌ای از قراردادهای حرفه‌ای رایج امروزی هستند. قراردادهای تمام وقت و پاره وقت نیز از دسته‌بندی‌های متفاوت این قراردادها هستند. دسته‌بندی‌های اختصاصی شرکت‌های خصوصی را می‌توان به صورت زیر طبقه‌بندی کرد.

قراردادهای موقت، زمان کاملاً مشخص و کوتاه مدتی دارند. یک قرارداد موقت سیستم قانونمندی یکسانی با نمونه غیر موقت دارد. محدود بودن زمان، اصلی‌ترین فاکتور مشخص شده در این قراردادهای کاری است. نامحدود بودن قرارداد کار، ویژگی اصلی قراردادهای غیر موقت است. این سبک قراردادها مربوط به کارمندهای رسمی یا نیمه رسمی شرکت‌ها می‌باشند.

قرارداد موقت هیچ گونه بیمه حمایتی و تضمینی برای کارگران در درازمدت نخواهد داشت. اصلی‌ترین ویژگی تعیین‌کننده قرارداد موقت یا غیر موقت، تعهد انجام کار برای کارگر است.

قرارداد کاری خوب چه ویژگی‌هایی باید داشته باشد؟

در نگارش یک متن قرارداد کاری بین دو طرف، یعنی کارگر و کارفرما، موارد زیر باید مد نظر قرار گیرد:

  • رضایت طرفین؛
  • اهلیت طرفین؛
  • معین بودن قرارداد؛
  • مشروعیت قرارداد.

در ادامه این چهار ویژگی ضروری در نگارش قرارداد کاری خوب را تعریف کرده‌ایم.

رضایت طرفین

قرارداد باید با رضایت کامل از هر دو طرف منعقد شود. امضای کامل و اراده آزاد هر دو طرف از اهمیت بالایی برخوردار است.

اهمیت رضایت طرفین در قراردادهای حقوقی

اهلیت طرفین

اطمینان از صلاحیت حقوقی هر دو طرف برای امضای قرارداد الزامی است. اهلیت انعقاد قرارداد به معنای توانایی حقوقی و قانونی طرفین است.

معین بودن قرارداد

موضوعات و شرایط قرارداد باید به‌صورت کاملاً واضح و مشخص تعریف شوند. هیچ ابهامی در موضوعات مورد توافق نباید وجود داشته باشد.

مشروعیت قرارداد

قرارداد باید با مقررات و قوانین مربوطه هماهنگی داشته باشد. مطمئن شدن از مشروعیت و قانونی بودن موضوعات مطرح در قرارداد ضروری است.

در پایان، قرارداد کاری باید به صورت چهار نسخه تنظیم شود. یک نسخه به نام کارفرما، یک نسخه به نام نیروی کار، یک نسخه تحویل اداره کار و یک نسخه نیز به شورای عالی کار داده می‌شود. این اقدامات باعث حفظ حقوق و تضمین اجرای قرارداد می‌شود.

در قرارداد کاری به چه مواردی باید اشاره شود؟

تدوین یک قرارداد کار به موارد مهم و حیاتی نیاز دارد تا روابط کاری سالم و مطمئن بین طرفین برقرار شود. برخی از این موارد اصلی که در یک قرارداد کار باید در نظر گرفته شوند، عبارتند از:

  1. مشخصات و اطلاعات طرفین قرارداد کار؛
  2. تاریخ عقد قرارداد و مدت قرارداد کار؛
  3. موضوع کار و وظایف؛
  4. ساعت کار؛
  5. حق بیمه؛
  6. دستمزد کارگر و بقیه مبالغ پرداختی؛
  7. وضعیت تعطیلات و مرخصی ها؛
  8. حق مسکن و بن کارگری؛
  9. حق اولاد کارگران؛
  10. حق مأموریت؛
  11. دوره آزمایشی.

در ادامه هر یک از این ۱۱ موردی که باید در قرارداد کار به آن‌ها اشاره شود توضیح داده شده است.

مشخصات و اطلاعات طرفین قرارداد کار

در قرارداد کار، نوشتن اطلاعات دقیق و کامل طرفین ضروری است. نام و نام خانوادگی، اطلاعات و مشخصات کارفرما (حقیقی یا حقوقی) و نیروی کار باید به وضوح درج شود.

تاریخ عقد قرارداد و مدت قرارداد کار

تاریخ امضای قرارداد و مدت زمان همکاری باید به دقت در متن قرارداد ذکر شود. این اطلاعات از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند.

موضوع کار و وظایف

عنوان دقیق شغل و شرح کامل وظایف محوله به نیروی کار باید در متن قرارداد به صورت واضح ذکر شود.

ساعت کار

در قرارداد کار، ساعات کاری باید با دقت مشخص شوند. مطابق قانون کار، ساعات کاری نباید بیش از حد مشخصی باشد و در موارد خاص، محدودیت‌های اضافه‌کاری نیز باید ذکر شوند. در حالت کلی طبق آنچه در ماده 51 قانون کار مقرر شده است، ساعت کاری کارکنان نباید بیش از 7 ساعت و 20 دقیقه در روز بیش‌تر باشد. البته برای مشاغل سخت و زیان‌آور این ساعت نباید از 6 ساعت در روز (36 ساعت در هفته) تجاوز کند. البته این ساعت کاری در برخی روزهای هفته شاید کمتر یا بیش‌تر از حد تعیین شده باشد؛ اما در کل ساعت کار کارگر نباید بیش‌از 44 ساعت در هفته باشد.

حق بیمه

بر اساس قوانین مربوطه، کارفرما موظف به بیمه نمودن کارمندان خود است. این مسئله باید در قرارداد کار به صورت واضح و کامل مشخص شود. با توجه به ماده 148 قانون کار و قانون تأمین اجتماعی، تمامی کارفرمایانی که نیروی کار استخدام می‌کنند باید کارگر خود را بیمه نمایند. این قانون در هر نوع قرارداد کار (دائمی، موقت و …) الزامی است.

دستمزد کارگر و بقیه مبالغ پرداختی

هر گونه پولی که کارگر در مقابل انجام کار از کارفرما دریافت می‌کند، دستمزد یا حق‌الزحمه نامیده می‌شود. طبق ماده 35 قانون کار، مزد کارگر می‌تواند به صورت نقد و یا غیر نقد به صورت ساعتی ، بر اساس میزان انجام کار (کارمزد)، بر اساس انجام کار در زمان معین یا به ازای اضافه‌کاری و… پرداخت شود.

وضعیت تعطیلات و مرخصی ها

حقوق و مزایای کارمندان در روزهای تعطیل و در طول مرخصی باید در متن قرارداد کار به طور صریح تعیین شود. این شامل پرداخت حقوق، مزایا و بیمه در این دوره‌ها نیز است. همانطور که در ماده 62 قانون کار مطرح شده است، روزهای جمعه برای کارگران تعطیلی است؛ اما حقوق، مزایا و بیمه کارگران بابت روزهای جمعه پرداخت می‌شود.

حق مسکن و بن کارگری

حقوق مربوط به مسکن و بن کارگری نیز باید به طور کامل در قرارداد کار در نظر گرفته شود. این شامل هزینه‌ها و تعهدات کارفرما نسبت به مسکن و بن کارگری کارمند می‌شود. 

حق اولاد کارگران

اطلاعات مربوط به حق اولاد کارگران، شامل شرایط و معیارهای اعطای این حقوق، باید در متن قرارداد کار درج شود.

حق مأموریت

با توجه به ماده 46 قانون کار، زمانی که کارگر برای انجام کارهای مجموعه به فاصله حداقل 50 کیلومتر از محل کار دور شود و یا حداقل 1 شب را در محل ماموریت گذرانده باشد، مشمول حق ماموریت خواهد بود.

دوره آزمایشی

در صورتی که نیروی کار یک دوره آزمایشی باید بگذراند، شرایط و جزئیات آن باید در متن قرارداد کار مشخص گردد. طبق ماده 11 قانون کار، طرفین قرارداد می‌توانند با توافق همدیگر مدتی را تحت عنوان دوره آزمایشی همکاری کنند.

توجه به این موارد در تنظیم یک قرارداد کار، از اهمیت بسیاری برخوردار است. این اطلاعات به دقت و به‌صورت کامل باید در متن قرارداد ذکر شده تا هر دو طرف از تعهدات و حقوق خود آگاهی داشته باشند و روابط کاری به سرعت و به‌صورت صحیح پیش برود.

سخن آخر

در این مقاله به نحوه نوشتن متن قرارداد کار پرداختیم. اگر شما به صورت دقیق با نکات قرارداد کار آشنا شوید، به راحتی می‌توانید با اطمینان و آگاهی کامل قرارداد کاری تنظیم کنید. حتماً توجه داشته باشید که اگر با مطالعه مطالب ارائه شده در ارتباط با تنظیم قرارداد همچنان تسلط کامل بر مقررات تنظیم قرارداد و نکات مهم تنظیم قرارداد ندارید، حتماً با یک وکیل مشورت کنید و تنظیم آن را به کارشناس یا وکیل بسپارید. 

اشتراک گذاری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *